Γράφει ο Βασίλειος Κακαμούκας, Ουρολόγος, Διευθυντής Κλινικής Λειτουργικής Ουρολογίας και Ενδοουρολογίας ΓΕΝΕΣΙΣ
Η παρουσία αίματος στα ούρα δεν είναι πάντα ορατή. Σε αρκετές περιπτώσεις, η αιματουρία εντοπίζεται μόνο μέσα από μια γενική εξέταση ούρων και αποτελεί ένα φαινομενικά «τυχαίο» εύρημα. Η μικροσκοπική αιματουρία είναι συχνή και μπορεί να οφείλεται σε καλοήθεις παθήσεις του ουροποιητικού. Ωστόσο, σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να αποτελεί ένδειξη μιας σοβαρότερης ουρολογικής πάθησης και, γι’ αυτό, δεν θα πρέπει να παραμένει χωρίς διερεύνηση.
Η ανάγκη για περαιτέρω έλεγχο δεν είναι ίδια για όλους. Η ηλικία, το κάπνισμα, ο βαθμός και η επιμονή της μικροαιματουρίας, καθώς και άλλοι παράγοντες κινδύνου για ουρολογική κακοήθεια, καθορίζουν τον συνολικό κίνδυνο και κατευθύνουν τον γιατρό στην επιλογή των κατάλληλων εξετάσεων.
Πότε χρειάζεται περαιτέρω έλεγχος;
Ανάλογα με το επίπεδο κινδύνου, ο ουρολογικός έλεγχος μπορεί να περιλαμβάνει διαφορετικές εξετάσεις. Σε ασθενείς ενδιάμεσου κινδύνου, συνιστάται συνήθως υπερηχογραφικός έλεγχος των νεφρών σε συνδυασμό με κυστεοσκόπηση, ενώ στους ασθενείς υψηλού κινδύνου απαιτείται πληρέστερη απεικόνιση του ανώτερου ουροποιητικού, συνήθως με αξονική ουρογραφία.
Στόχος δεν είναι να προκαλείται ανησυχία με κάθε εύρημα αίματος στα ούρα, αλλά να εντοπίζεται έγκαιρα ποιοι ασθενείς χρειάζονται πιο αναλυτικό έλεγχο.
Μπορεί η μικροσκοπική αιματουρία να σχετίζεται με καρκίνο του νεφρού;
Η σχέση μεταξύ εμμένουσας μικροσκοπικής αιματουρίας και καρκίνου του νεφρού υπάρχει, αλλά είναι σχετικά ασθενής. Σε μεγάλες σειρές ασθενών με μικροσκοπική αιματουρία, ο καρκίνος του νεφρού (RCC) ανιχνεύθηκε περίπου στο 0,2–0,3%, ενώ συνολικά οι κακοήθειες του ανώτερου ουροποιητικού παραμένουν σπάνιες.
Αυτό σημαίνει ότι η μικροσκοπική αιματουρία δεν αποτελεί από μόνη της ένδειξη καρκίνου του νεφρού. Μπορεί, όμως, να αποτελέσει την αφορμή για έναν έλεγχο που θα οδηγήσει στην έγκαιρη αναγνώριση μιας νεφρικής μάζας, ακόμη και όταν αυτή δεν έχει προκαλέσει άλλα συμπτώματα.
Άλλωστε, σύμφωνα με τις σύγχρονες κατευθυντήριες οδηγίες της Ευρωπαϊκής Εταιρίας Ουρολογίας (EAU), η πλειονότητα των νεφρικών όγκων εντοπίζεται σήμερα τυχαία, κατά τη διάρκεια απεικονιστικού ελέγχου που πραγματοποιείται για διαφορετικό λόγο. Αντίθετα, η εμφανής αιματουρία συνδέεται συχνότερα με συμπτωματική νόσο και μπορεί να εμφανιστεί σε πιο προχωρημένα στάδια.
Η έγκαιρη διερεύνηση έχει σημασία
Η ενημέρωση και ο προληπτικός έλεγχος αποτελούν σημαντικά βήματα για την υγεία του ουροποιητικού. Αν έχετε ερωτήματα σχετικά με ένα εύρημα στις εξετάσεις σας, συμβουλευτείτε τον ουρολόγο σας.
